Czym jest dysortografia?

Nieestetyczne i nieczytelne pismo często nie jest efektem braku uwagi czy staranności ze strony ucznia, ale wynikiem dysgrafii.

Dysortografia to specyficzne trudności w nauce pisania, które objawiają się głównie błędami ortograficznymi.  Brak stosowania zasad pisowni nie jest wynikiem niskiego poziomu inteligencji czy niedostatecznej edukacji w tym zakresie, a stanowi specyficzną trudność. Dotyczy to zarówno dzieci, jak i dorosłych. Choć dysortografia jest często utożsamiana z dysleksją, to są to dwa odrębne zaburzenia, choć mogą występować jednocześnie.

Choć dokładne przyczyny dysortografii nie są w pełni zrozumiałe, uważa się, że mogą być one wynikiem zaburzeń w funkcjonowaniu obszarów mózgu odpowiedzialnych za procesy językowe i grafomotoryczne.

Konsekwencje dysortografii dla funkcjonowania edukacyjnego:

Dysortografia, jako zaburzenie specyficznych umiejętności związanych pisownią i zasadami językowymi, może mieć znaczący wpływ na funkcjonowanie edukacyjne ucznia:

  • Niskie oceny prac pisemnych: Uczniowie z dysortografią mogą otrzymywać niższe oceny z prac pisemnych z powodu licznych błędów ortograficznych, gramatycznych czy interpunkcyjnych co nie oddaje ich rzeczywistej wiedzy.
  • Utrudnione wykonywanie zadań: Zadania domowe czy prace klasowe mogą być dla nich bardziej czasochłonne i stresujące niż dla innych uczniów.
  • Unikanie zadań związanych z pisaniem: Uczeń może unikać zadań, które wymagają pisania, co może prowadzić do braków w edukacji.
  • Obniżenie motywacji do nauki: Jeśli nauczyciele nie są świadomi problemu ucznia z dysortografią, mogą mylnie interpretować jego błędy jako lenistwo, brak zaangażowania czy brak nauki.
  • Utrata pewności siebie: Obawa przed negatywną oceną i nieporozumieniami ze strony innych może prowadzić do zwiększonego poziomu lęku w sytuacjach edukacyjnych. Stałe borykanie się z problemami w pisaniu może prowadzić do spadku samooceny ucznia oraz wiary we własny potencjał.
  • Uczniowie z dysortografią potrzebują dodatkowego wsparcia, takiego jak dłuższy czas na wykonanie zadań pisemnych, dostęp do technologii wspomagającej lub możliwość przekazywania wiedzy w inny sposób niż na piśmie.
  • W określonych przypadkach zaleceniem może być brak ocen poprawności ortograficznej prac pisemnych, co pozwala nauczycielowi ocenić faktyczną wiedzę i wkład ucznia w zadanie, a nie tylko jego poprawność językową.

Jakie są objawy dysortografii?

Dysortografia rzutuje przede wszystkim na umiejętności w zakresie posługiwania się zasadami ortografii a czasem interpunkcji. W niektórych przypadkach, dysortografia wpływa także na gramatykę pisanego tekstu. 

Do głównych trudności dysortograficznych zaliczamy:

  • Błędy ortograficzne: Osoby z dysortografią często popełniają błędy ortograficzne, nawet w dobrze znanych im słowach.
  • Niekonsekwencja w pisaniu: Ten sam wyraz może być pisany różnie w różnych miejscach, np. w jednym zdaniu słowo jest napisane poprawnie, a w kolejnym popełniony jest błąd.
  • Problemy z pisownią homofonów: Trudności z rozróżnianiem i poprawnym zapisywaniem słów brzmiących podobnie, ale różniących się pisownią (np. "ż" vs "rz").
  • Zmienność rozmiaru liter: Litery mogą być nierówne, zmiennego rozmiaru, a ich kształt może być nieregularny.
  • Omyłki w kolejności liter: Osoby z dysortografią mogą pomylić kolejność liter w słowie (np. "kot" zamiast "tok").
  • Problemy z interpunkcją i składnią: Mogą występować trudności z poprawnym stosowaniem znaków interpunkcyjnych oraz konstrukcją zdań.
  • Unikanie pisania: Osoba z dysortografią może unikać zadań związanych z pisaniem lub pisać bardzo powoli i ostrożnie, starając się unikać błędów.
  • Trudności z zapamiętywaniem pisowni słów: Nawet po wielokrotnym ćwiczeniu, osoba może mieć trudności z zapamiętaniem poprawnej pisowni niektórych słów.
  • Trudności z przepisywaniem z tablicy: Osoby z dysortografią mogą mieć problem z przepisywaniem informacji z tablicy, popełniając przy tym błędy ortograficzne.

Warto podkreślić, że obecność jednego lub kilku z powyższych objawów nie oznacza od razu dysortografii. Aby rozpoznać dysortografię, konieczna jest dokładna diagnoza przeprowadzona przez specjalistę w zakresie pedagogiki lub psychologa.

Jak diagnozujemy dysortografię?

Ważne jest wczesne rozpoznanie dysortografii, aby umożliwić dostosowanie metody edukacji do potrzeb dziecka. Specjaliści, tacy jak pedagodzy czy psycholodzy lub logopedzi, mogą przeprowadzić odpowiednie testy i zalecić ćwiczenia oraz strategie, które pomogą osobie z dysortografią lepiej radzić sobie z trudnościami w pisaniu.

Diagnozowanie dysortografii jest procesem wieloetapowym, który ma na celu zidentyfikowanie specyficznych trudności w pisaniu nie wynikających z innych przyczyn, takich jak niedostateczna edukacja, problemy wzrokowe czy słuchowe.

Na czym polega terapia dysortografii?

Terapia dysortografii skupia się na wspieraniu ucznia w nabywaniu prawidłowych umiejętności pisania i ortografii. Jej celem jest nie tylko nauka poprawnego pisania, ale także rozwijanie pewności siebie ucznia i umiejętności radzenia sobie z trudnościami.

Poznaj centrum Senso Senso w Warszawie

Wszystko - Galeria

Masz pytanie? Napisz do nas!

Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania, skontaktuj się z nami. Nasi konsultanci są do Twojej dyspozycji i chętnie odpowiedzą na wszelkie pytania.