ADOS-2 to jedno z najważniejszych i najbardziej uznanych narzędzi do badania autyzmu. Nazywany jest często „złotym standardem” w obserwacji klinicznej objawów autyzmu.

Co to za test?

ADOS-2 to strukturalizowana obserwacja, przeprowadzana przez przeszkolonego psychologa-diagnostę. Podczas spotkania dziecko wykonuje serię zadań i bierze udział w interakcjach, które pozwalają ocenić jego:

• komunikację werbalną i niewerbalną,
• interakcje społeczne,
• reakcje na bodźce,
• obecność stereotypii lub sztywności zachowań.

Dla kogo?

ADOS-2 posiada różne moduły dopasowane do wieku i poziomu rozwoju mowy – od dzieci nieposługujących się mową po osoby dorosłe z płynnym językiem.

To pogłębiony, ustrukturyzowany wywiad z rodzicem lub opiekunem, który pozwala ocenić historię rozwoju dziecka oraz obecność objawów charakterystycznych dla spektrum autyzmu.

Co zawiera wywiad?

Wywiad koncentruje się na trzech głównych obszarach funkcjonowania:

• wzajemna komunikacja i relacje społeczne,
• zachowania stereotypowe i sztywne,
• rozwój języka i komunikacji.

Wywiad trwa zwykle 2 spotkania po 1,5 godziny i wymaga od rodzica opisania szczegółów dotyczących codziennego życia – zarówno aktualnych, jak i z wcześniejszych etapów życia.

Dlaczego jest ważny?

ADI-R pozwala uzyskać pełniejszy obraz funkcjonowania, który uzupełnia dane z obserwacji (np. testu ADOS-2). Jest szczególnie istotny przy diagnozie młodszych dzieci oraz wtedy, gdy objawy są subtelne lub nietypowe.

ASRS to standaryzowany kwestionariusz przesiewowy dla rodziców i nauczycieli, pomocny we wstępnej ocenie ryzyka występowania spektrum autyzmu u dziecka.

Jak działa?

Kwestionariusz zawiera zestaw pytań dotyczących:

• komunikacji społecznej,
• zachowań stereotypowych,
• funkcjonowania emocjonalnego,
• trudności dziecka.

Ocena polega na zaznaczeniu częstości występowania określonych zachowań u dziecka. ASRS nie służy do stawiania diagnozy, ale pozwala zidentyfikować dzieci wymagające dalszej, pogłębionej diagnostyki.

Dla kogo?

ASRS jest przeznaczony dla dzieci w wieku 2–18 lat i może być stosowany zarówno przez rodziców, jak i nauczycieli – co umożliwia porównanie funkcjonowania w różnych środowiskach.

Test Bineta dla dzieci – kiedy może być szczególnie przydatny?

Skala inteligencji Stanford-Binet jest tak powszechnie wykorzystywana do diagnozy młodszych Pacjentów, ponieważ bardzo dobrze sprawdza się w „wychwytywaniu” nawet nieznacznych odchyleń od normy intelektualnej w procesie rozwoju. Im wcześniej takie problemy zostaną zauważone, tym szybciej można zaproponować Pacjentom i ich rodzinom odpowiednią formę terapii.

Skala Stanford-Binet to jedyny test, który w precyzyjny sposób różnicuje poziomy niepełosprawności intelektualnej. Wykorzystuje się go w diagnostyce:

• trudności w uczeniu się, takich jak dysgrafia (utrata umiejętności pisania), dysleksja (trudności w nauce czytania i pisania), dyskalkulia (zaburzenie zdolności wykonywania działań arytmetycznych);
• zaburzeń rozwoju językowego (np. opóźniony rozwój mowy);
• zaburzeń uwagi (ADHD i ADD).

Test Bineta dla dzieci może być także przydatny podczas diagnozy zaburzeń ze spektrum autyzmu.

Stanford-Binet – test – jak przebiega?

To, ile czasu trwa test Bineta dla dzieci lub Stanford-Binet 5 wykonywany przez dorosłych, zależy w dużej mierze od tego, jaka skala zostanie wykorzystana w diagnostyce. Przyjmuje się, że w przypadku pełnej skali wykonanie testu trwa od 45 do 75 minut, a w przypadku skróconej – do 30 minut. Warto jednak wiedzieć, że procedury SB5 nie nakładają ograniczeń czasowych na Pacjenta i psychologa-diagnostę, dlatego w praktyce czas trwania testu zależy również od osoby, która jest nim badana.

Obserwacje ekspertów od narzędzia Stanford-Binet pokazują, że test najszybciej wykonują osoby, które mieszczą się w przeciętnych wynikach normy intelektualnej, a Pacjenci, którzy znajdują się poniżej albo powyżej normy, potrzebują więcej czasu.

W uzasadnionych przypadkach dopuszcza się także możliwość rozłożenia wykonania testu na dwa etapy, ale ważne, by były one realizowane w krótkim odstępie czasowym.

Test Stanford Binet edycja 5 bada pięć podstawowych obszarów rozwojowych człowieka, składających się na tzw IQ.

I Rozumowanie płynne:

Rozumowanie płynne” (czasami określonymi „inteligencją płynną”) do pojęcia używane w psychologii do opisu zdolności do myślenia logicznego, właściwych nowych problemów, identyfikowania wzorców i badania informacji w sposób szczegółowy, bez uwzględnienia wcześniejszej wiedzy.

W wyniku „inteligencji skrystalizowanej”, która odnosi się do wiedzy i umiejętności nabytych w ciągu życia (na przykład słownictwo czy umiejętności matematyczne), rozumowanie działa dalej w związku z zdolnością do adaptacji, uczenie się i tworzenie problemów w nowych przypadkach.

mierzące rozumowanie płynne w testach inteligencji często stosuje się do standardów wzorców, które uzupełniają rozwiązanie lub rozwiązywanie problemów logicznych, które nie wymagają prawidłowego funkcjonowania czy wiedzy.

Z wyników badań, że zdolność do rozumowania działa, podczas gdy zmniejsza się inteligencja, skrystalizowana zwykle pozostaje stabilna lub nawet zaczyna się w życiu.

II Wiedza skrystalizowana:

II Rozumowanie ilościowe:

IV Przetwarzanie wzrokowo- przestrzenne:

V Pamięć robocza:

 Skala Inteligencji Stanford-Binet 5 (SB5) jest znana z dokładnego badania zdolności poznawczych ludzi w różnym wieku. Ta skala składa się z dwóch głównych sekcji: werbalnej i niewerbalnej.

Skala niewerbalna skupia się na ocenie zdolności poznawczych bez użycia języka. Jest to szczególnie przydatne w przypadku osób, które mają trudności z komunikacją takie jak osoby słabosłyszące, osoby z autyzmem, osoby z poważnym uszkodzeniem mózgu, czy też te, które mówią po polsku w ograniczonym stopniu z różnych powodów. Jest również pomocna w diagnozowaniu osób z afazją lub po udarze, które mają uszkodzone zdolności językowe.

Z kolei skala werbalna bada zdolności poznawcze i operacyjne za pomocą języka. Dzięki temu z łatwością można wykonać testy z osobami w różnej kondycji fizycznej, które mają problem z widzeniem lub koordynacją ruchową czy też niedowładem rąk.

Czas wykonania testu SB5 waha się od 15 do 90 minut, w zależności od wieku badanej osoby i określonej skali. Pełne badanie trwa zwykle od 45 do 90 minut, podczas gdy skrócone badanie trwa około 15 do 20 minut.

Wyniki testu dostarczają informacji o ogólnym ilorazie inteligencji, wyniku osiągniętym w skali werbalnej i niewerbalnej oraz wynikach w poszczególnych kategoriach zdolności. SB5 służy do wpisania na świecie do diagnozowania poważnych potrzeb poznawczych, różnicowania stopni nieudziału i identyfikacji wyjątkowych talentów.

Polska adaptacja SB5 jest oryginalnym odzwierciedleniem wersji z normami wynikami na podstawie badań stosowanych w Polsce. Jest to narzędzie diagnostyczne powszechnie akceptowane i rekomendowane przez różnych organizacji i specjalistów w Polsce.